Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği önemli ölçüde tüketici lehine yeniden düzenlendi. 1 Ocak 2026’da yürürlüğe giren hükümler uyarınca, cayma hakkını kullanan tüketicinin iade masrafını üstlenmesi artık istisna olmaktan çıkarılıyor. Ön bilgilendirmede belirli bir kargo firması açıkça belirtilmişse ve tüketici ürünü bu firma aracılığıyla gönderirse iade bedeli kendisine yüklenemeyecek. Taşıyıcı belirtilmemişse ya da tüketicinin bulunduğu yerde şubesi yoksa, iade sürecini organize etme sorumluluğu doğrudan satıcıya ait olacak ve tüketiciye ek maliyet çıkarılamayacak.
Öte yandan, daha önce bazı elektronik ürünlerde (cep telefonu, tablet, akıllı saat, bilgisayar) cayma hakkını sınırlayan istisnai düzenleme de kaldırıldı. Böylece bu ürünler bakımından da genel cayma hakkı uygulaması geçerli hale geldi. Yeni dönemde satıcıların sözleşme metinlerini ve iade prosedürlerini gözden geçirmesi zorunlu görünüyor; zira 2026 itibarıyla mesafeli satışlarda mali riskin önemli bir kısmı artık tüketici yerine satıcı üzerinde olacaktır.
Kanaatimce bu değişiklik, cayma hakkını teorik bir hak olmaktan çıkarıp pratikte kullanılabilir hale getirme amacını taşımaktadır. Ancak uygulamada iade süreçlerinin kötüye kullanımı ve ticari maliyet dengesi arasında yeni hukuki ihtilafların doğması da muhtemeldir. Önümüzdeki dönemde hem tüketici hakem heyetleri hem de yargı mercileri, bu yeni dengenin sınırlarını somut uyuşmazlıklar üzerinden şekillendirecektir.
Av. Abdi Fatih EŞKİ
